پیام مازند

آخرين مطالب

رخت نو بر تن سال مازندرانی فرهنگي

رخت نو بر تن سال مازندرانی
  بزرگنمايي:

پیام مازند - ساری - فردا چهارشنبه دوم مرداد آغاز سال 1531 تبری و جشن سال نو به همین مناسبت است، جشنی که زمانی بسیار دور در سراسر جغرافیای تبرستان برپا داشته می شد ولی امروز تنها در بخش هایی از مازندرانی آن هم به بهانه فراموش نشدن تقویم تبری برپا داشته می شود.

به گزارش ایرنا، دوم مرداد همزمان با اول "فردینه ما" روز نخست سال تبری است و مازندرانی‌ها در این روز به شکرانه برداشت محصول که در گذشته گندم و جو بود، جشن برگزار می‌کنند.
تبرستان یا طبرستان به لحاظ جغرافیایی شامل استان مازندران، بخش هایی از استان های گلستان و گیلان، استان تهران و شمال استان سمنان بوده است که از قرن دهم هجری خورشیدی نام مازندران بر این سرزمین نهاده شد.
علت نامگذاری طبرستان یا «تپورستان» به دلیل وجود قوم «تپور» بوده است که چهار هزار سال پیش در این استان زندگی می کردند. در واقع طبری ها با پیشینه چهار هزار ساله خود یکی از قدیمی ترین اقوام ساکن در ایران هستند که پیش از آریایی ها در این منطقه زندگی می کردند.
تولد یک تقویم
روایت مورد قبول در باره مبدا سال طبری محاسبه آن از دوم مرداد 133 سال پیش از هجرت مصادف با پادشاهی «قباد ساسانی» و حاکمیت فرزندش «کیوس» بر طبرستان است. گفته می شود در این سال مردمان طبرستان با برقراری یک روز کبیسه به نام «ششک» سال را از گردش بازداشتند.
در تقویم باستانی طبری فصل بهار 100 روز شامل 50 روز بهار سرد و 50 روز بهار گرم، تابستان 85 روز، پاییز سرد 50 روز و زمستان هم 80 روز است.
پنج روز اضافه هر سال در ماه های دوازده گانه سال طبری محاسبه نمی شود، بلکه به عنوان «پتک» به آخر سال افزوده می شود و روز اضافه سال های کبیسه هم «ششک» گفته می شود.
نخسین روز سال طبری هم «فردینه ماه» نام دارد.
نام ماه های طبری هم عبارت از «فردینه ماه، کرچه ماه، هر ماه، تیر ماه، ملار ماه، شروینه ماه، میر ماه، دونه ماه، ارکه ماه، د ماه، و همنه ماه و نوروز ماه» است.
برخی از پژوهشگران فرهنگ عامه و تاریخ پژوهان معتقدند که تقویم طبری به لحاظ علمی و دقت بسیار فراتر از تقویم میلادی است و تعدادی هم بر این باورند که ستاره شناسان تپوری یک هزار و 700 سال قبل از میلاد مسیح این تقویم را تهیه کردند که کوچک ترین خطایی در آن دیده نمی شود.
جشن "یار" یا باج و خراج
علی رمضانی پژوهشگر مازندرانی در باره آغاز سال 1531 مازندرانی به ایرنا گفت: بر اساس یافته‌های جدید، گاهشمار مازندرانی در 1531 سال قبل تصویب شده است.
وی افزود: از دوران هخامنشیان، آریایی‌ها در ایران جشن‌های زمستانه و تابستانه برگزار می‌کردند. جشن تابستانه با عنوان "یار" در ایران برگزار می‌شد که به معنای گرما و "حار" عربی است. این جشن همزمان با فصل گرما و در مرداد ماه برگزار می‌شد.
این استاد دانشگاه با بیان اینکه جشن زمستان هم با عنوان "ثرد" برگزار می‌شد، افزود: این جشن سابقه طولانی‌تری نسبت به دیگر جشن‌ها دارد.
عضو ستاد برگزاری جشن سال نو مازندرانی گفت : جشن سال نو با عنوان "نو سال" در واقع جشن خراج یا خرمن بود. حکام محلی در زمان برداشت محصول، این جشن را برگزار و باج و خراج خود را دریافت می‌کردند.
رمضانی درباره سابقه جشن سال نو مازندرانی یادآور شد: ابوریحان بیرونی در کتاب تحقیق ماللهند از تنها جشنی که نام می‌برد جشن سال نو مازندرانی‌ها است.
وی با اشاره به اینکه جشن سال نو مازندرانی، جشن مالکان اراضی بود که در فصل برداشت محصول برگزار می‌شد، افزود: کشاورزان با برداشت محصول، در این جشن شرکت می‌کردند.
این پژوهشگر با بیان اینکه این جشن در سال‌های اخیر به ویژه از زمان اصلاحات اراضی مورد غفلت قرار گرفته و کمتر به آن پرداخته شده است، اظهار کرد: امسال با تشکیل ستاد برگزاری جشن سال نو مازندرانی، در صدد احیای این جشن هستیم.
رمضانی گفت : انتظار داریم این جشن، رویکرد مردمی داشته و شکل دولتی به خود نگیرد.
وی افزود: برای احیای جشن سال نو مازندرانی، نیاز است هر مازندرانی از گاهشمار تبری استفاده کنند.
سال نو، کایری و برنامه‌ریزی سفر زیارتی
دیگر پژوهشگر مازندرانی هم در باره آئین‌های سال نو مازندرانی در گفت و گو با خبرنگار ایرنا در ساری گفت : خانه تکانی و پختن غذاها و شیرینی‌های محلی از آداب سال نو مازندرانی است.
فریده یوسفی با بیان اینکه زنان مازندرانی سفره سال نو پهن می‌کردند، افزود: سنت تحویل سال نو با عناوین مختلفی مانند "مارمه"، "خش لینگ" یا "خش په" به شکل خاصی برگزار می‌شد.
نویسنده کتاب آئین‌های باستانی مردم مازندران ادامه داد: مازندرانی‌ها در جشن سال نو، به دیدار بزرگترها و یا خانواده‌های عزادار می‌رفتند و رخت عزا را با لباس رنگ روشن، عوض می‌کردند.
این پژوهشگر با بیان اینکه مرداد، فصل قد کشیدن ساقه‌های برنج بود، گفت : در این دیدارها از کمک برای برداشت محصول یا "کایر" صحبت می‌کردند و برنامه‌ریزی برای سفر زیارتی بعد از برداشت محصول هم از دیگر موضوعات در این دید و بازدیدها بود.
وی خاطرنشان کرد: پوشیدن لباس نو و رنگ روشن و پختن غذای روز عید از آیین‌هایی بود که مردم مازندران در جشن سال نو تبری برگزار می‌کردند.
9927/1654


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

دی کاپریو به دنیرو جایزه می دهد!

گلشیفته فراهانی: درد و رنج یک ملت می تواند باعث انفجار شود!

احسان کرمی، به نیوشا ضیغمی و شیلا خداداد پیوست + عکس

اجرای طرح ملی مشاغل خانگی صنایع دستی در مازندران

فیلم های تاریخی که تاریخ را تحریف کردند + عکس

کوچه ها و معابر مزین به نام شهیدان باشند

نتیجه پرونده محاکمه مهناز افشار چه شد؟

جوکر، جان به لبش رسیده، اما می خندد! ما جوکریم؟!

از نیکلاس کیج تا لیندسی لوهان: سلبریتی هایی که فرار مالیاتی داشته اند!

زندگینامه مریلا زارعی + گزارش تصویری

خانه پدری به صندوقخانه توقیف بر می گردد؟!

بیژن بنفشه خواه: پول، مسیر زندگی ام را عوض کرد! + عکس

مافیای موسیقی در صدا و سیما و ارشاد!

عصبانیت شیلا خداداد از بی احترامی صدا و سیما به هنرمندان + عکس

مهناز افشار در آغوش ابراهیم حامدی! + عکس

مهناز افشار به تبلیغ علیه نظام متهم شد + توضیحات وکیل افشار

عکس‌هایی از کودکی استاد شجریان در آغوش پدر و مادر

یادی از فریدون فروغی، تنهاترین عاشق + تصاویر

صد خواننده برتر تاریخ موسیقی به انتخاب مجله رولینگ استون

10 نکته‌ای که در مورد کیتی پری نمی‌دانستید‍‍!! + عکس

10 نکته خارق‌العاده که در مورد مایکل جکسون نمی‌دانستید!!

ساز ایرانی در اسپانیا خبرساز شد /لحظه ای پرافتخار برای ایرانیان

افتخار آفرینی آهنگساز ایرانی در هلند

افشاگری کیوان ساکت از یونانی بودن ماهیت سرود تیم ملی و ...

موسیقی های نخ نما شده با اهرم بداهه نوازی/ دوران مرغ سحر به پایان رسیده ؟!

تصاویر زیبا از اجرای فوق العاده کاوه آفاق در کنسرتش

ممنوع الکار شدن یک خواننده به دلیل حرکات عجیب و مهیج روی صحنه!

پرطرفدارترین آهنگ های موسیقی پاپ در سال 97

از حمید هیراد تا همایون شجریان: چهره های خبرساز موسیقی در سال 97

مراسم رونمایی آلبوم «آرش کمانگیر» شهرام ناظری + عکس

خواننده هایی که در سال گذشته حال مردم را خوب کردند

جنجال ها و حواشی موسیقی ایران در سال 97

دختر 18 ساله ای که موسیقی آمریکا را ترکاند!! + عکس

کدام موسیقی دانان در سال 2019 بیشترین درآمد را داشتند؟ + عکس

گزارش و عکس های کنسرت کیهان کلهر

ناگفته هایی از زندگی التون جان، یکی از موفق ترین خواننده های موسیقی + عکس

راجر واترز به مدونا: در تل آویو کنسرت اجرا نکن!

زندگی عاشقانه ادل پس از 7 سال به پایان رسید! + عکس همسر و فرزند

آهنگ «بهت قول میدم» محسن یگانه رکود زد + حاشیه های آن

سلبریتی هایی که از آهنگ های مشهور خود بیزارند + عکس

علیرضا افتخاری: از دروغ ها بیشتر دردم آمد تا اصل واقعه !!

واکنش مدونا به اتهامات جنسی علیه مایکل جکسون

اسرار زندگی باب دیلن Bob Dylan، نابغه ادبیات و موسیقی + عکس

کنسرت های پرواز همای در تالار وحدت آغاز می شود + قیمت بلیط

زندگینامه بهنام صفوی + تصاویر از کودکی تا روزهای سخت در بیمارستان

گواهینامه درجه یک آواز، برای همایون شجریان + عکس

خواننده های هالیوودی که لب خوانی کردند و لو رفتند! + عکس

ولخرجی های میلیون دلاری کانیه وست: از توالت طلا تا لامبورگینی + عکس

اسرار زندگی کرت کوبین که پس از مرگش برملا شد + عکس

از ادل تا لیدی گاگا: تاثیرگذارترین خواننده های زن در جهان